Soorten bedden: een overzicht, en welk bed bij u past

Chris NederhorstGeplaatst op Bijgewerkt op 14 min lezen

Er zijn ontzettend veel soorten bedden, maar de meeste zijn terug te brengen tot maar drie basisvormen: een ledikant met een bedbodem en matras, een boxspring met een matras of een losse bedbodem op poten met een matras. Daarnaast bestaan er verstelbare bedden, seniorenbedden, waterbedden en allerlei ruimtebesparende oplossingen. Welke uitvoering het beste bij u past, hangt vooral af van uw lichaam, uw slaapkamer en de manier waarop u het bed gebruikt.

Houten ledikant met matras als voorbeeld van een veelvoorkomend bedtype

Er bestaan veel soorten bedden. De combinatie van bedbodem, matras en gebruiksgemak bepaalt mede wat bij u past.

Ik werk inmiddels 38 jaar in het beddenvak en ontwikkel en produceer al 28 jaar zelf matrassen. In die jaren heb ik de beddenwereld behoorlijk zien veranderen. Van eenvoudige houten ledikanten en waterbedden tot luxueuze boxsprings, elektrisch verstelbare bedbodems en bedden die met één druk op de knop omhoog en omlaag kunnen (bedlift).

Wat mij daarbij altijd heeft verbaasd, is hoeveel aandacht er wordt besteed aan hoe een bed eruitziet en hoe weinig mensen zich afvragen wat er eigenlijk voor matras onder hen ligt. Want het is vooral het matras dat voor het comfort en de juiste houding zorgt.

Natuurlijk is het belangrijk dat een bed mooi in uw slaapkamer staat. U moet er tenslotte iedere dag tegenaan kijken. Maar een prachtig ledikant met een verkeerde bedbodem of een ongeschikt matras kan nog steeds behoorlijk slecht liggen. Andersom kan een eenvoudige bedbodem op poten met een goed passend matras juist uitstekend slaapcomfort bieden. Een duur of indrukwekkend bed is dus niet automatisch een goed bed.

Daarom wil ik u graag uitleggen welke soorten bedden er bestaan, wat de belangrijkste verschillen zijn en voor wie ze geschikt kunnen zijn. Zonder verkooppraatjes, maar met de praktijkervaring die ik in al die jaren heb opgedaan.

Het ledikant: nog altijd een van de meest praktische bedden

Het ledikant is misschien wel het meest vertrouwde type bed. Het bestaat uit een houten, metalen of anders uitgevoerde bedombouw waarin een bedbodem wordt geplaatst. Daarop komt het matras.

Het mooie aan een ledikant vind ik dat u de verschillende onderdelen los van elkaar kunt kiezen. U kunt bijvoorbeeld een houten ledikant combineren met een lattenbodem, een schotelbodem of een spiraalbodem. Vervolgens kiest u het matras dat het beste bij uw lichaamsbouw en slaaphouding past. Dat biedt behoorlijk veel vrijheid. Een goede bedombouw kan jarenlang meegaan, terwijl u de bedbodem of het matras later eenvoudig kunt vervangen.

Daarnaast zijn ledikanten in vrijwel iedere stijl verkrijgbaar. Van strak en modern tot klassiek, landelijk of juist heel minimalistisch. Ook een hemelbed is in feite meestal een ledikant, maar dan met vier hoge hoekstijlen en een constructie erboven waaraan eventueel gordijnen of stoffen kunnen worden bevestigd.

Persoonlijk vind ik een ledikant een praktische keuze wanneer u de uitstraling van het bed belangrijk vindt, maar ook zelf wilt kunnen bepalen welke ondersteuning eronder komt. Wel zou ik altijd controleren of de gewenste bedbodem goed in het ledikant past. Niet iedere combinatie is vanzelfsprekend geschikt.

Meer hierover leest u in Ledikanten en bedombouwen. Ook de keuze van de bedbodem verdient aandacht, bijvoorbeeld wanneer u een lattenbodem overweegt.

De boxspring: comfortabel, maar niet automatisch beter

Boxsprings zijn de afgelopen jaren enorm populair geworden. Ze worden vaak gepresenteerd als luxe hotelbedden, compleet met een gestoffeerd hoofdbord, dikke matrassen en soms nog een extra topper.

Maar wat is een boxspring nu eigenlijk? De naam betekent letterlijk een doos met veren. Bij de traditionele boxspring bestaat de gestoffeerde bedbodem uit een frame met daarin een verend systeem. Daarboven ligt het matras. Tegenwoordig worden echter ook gestoffeerde bedbodems zonder een traditioneel verensysteem als boxspring aangeboden. De naam zegt dus niet altijd precies hoe het bed technisch is opgebouwd.

Boxspring met gestoffeerde onderbouw, matras en hoofdbord

Het grootste verschil met een ledikant zit vooral in de bedbodem en de constructie. Bij een ledikant ligt de bedbodem doorgaans in een aparte ombouw. Bij een boxspring vormt de gestoffeerde onderbouw zelf de basis van het bed en dus gelijk de bedbodem.

Een boxspring kan uitstekend liggen, maar is zeker niet automatisch beter dan een ledikant met een goede bedbodem. Dat hangt af van de gebruikte materialen, de ondersteuning en vooral het matras.

Ik zou bij een boxspring daarom niet alleen naar de mooie bekleding kijken, maar ook vragen wat er daadwerkelijk in de onderbouw zit. Is deze verend of vast? Kan het matras voldoende ventileren? Zit er antislip op de boxspring zodat het matras er niet af schuift? En kunt u de verschillende onderdelen later afzonderlijk vervangen? Dat vind ik veel interessantere vragen dan hoe dik het geheel eruitziet.

Meer hierover leest u in Wat is het verschil tussen een boxspring en een gewoon bed?

Een bedbodem op poten: eenvoudiger kan bijna niet

Dit is een oplossing die ik persoonlijk nogal eens onderschat vind. U neemt een goede bedbodem, plaatst daar geschikte poten onder en legt er een matras op. Meer heeft u eigenlijk niet nodig. Geen ingewikkelde bedombouw en geen gestoffeerde zijkanten. Gewoon een bedbodem en een matras.

Vooral voor mensen die een rustige, eenvoudige slaapkamer willen, kan dit een uitstekende keuze zijn. Ook schoonmaken onder het bed is meestal gemakkelijk. En wilt u later toch een mooi ledikant? Dan kunt u vaak dezelfde bedbodem gebruiken en er alsnog een ombouw omheen plaatsen.

Let er wel op dat de bedbodem geschikt is om zelfstandig op poten te staan. Sommige bodems hebben daarvoor extra ondersteuning nodig.

Verstelbare bedden: niet alleen voor ouderen

Een verstelbaar bed heeft een bedbodem waarvan het hoofd- en/of voeteneinde omhoog kan. Dat kan handmatig, maar tegenwoordig gebeurt het meestal elektrisch.

Veel mensen denken bij een verstelbaar bed meteen aan ouderen of mensen met lichamelijke klachten. Maar dat vind ik eigenlijk wat beperkt. Ook wanneer u graag in bed leest, televisiekijkt of gewoon met uw benen wat hoger wilt liggen, kan elektrische verstelling bijzonder prettig zijn.

Ik zou vooral kijken naar hoe de bedbodem beweegt en of het matras geschikt is om mee te buigen. Een matras dat te stug is of niet goed met de bodem meebeweegt, kan de voordelen van een verstelbaar bed behoorlijk beperken.

Tweepersoonsbed met twee elektrisch verstelbare bedbodems: de ene met verhoogd hoofd- en voeteneinde, de andere vlak

En bij een tweepersoonsbed hoeft u natuurlijk niet allebei dezelfde houding te kiezen. Met twee afzonderlijk verstelbare bedbodems kan de ene partner rechtop lezen terwijl de andere gewoon vlak blijft liggen.

Seniorenbedden en hoog-laagbedden

Naarmate we ouder worden, kan het in- en uitstappen uit bed wat meer moeite gaan kosten. Een hoger bed kan dan een groot voordeel zijn. Bij een seniorenbed draait het daarom vooral om een prettige instaphoogte en voldoende bewegingsvrijheid. Dat hoeft helemaal geen ziekenhuisachtig bed te zijn. Er bestaan prachtige houten ledikanten die iets hoger zijn uitgevoerd en daardoor gemakkelijker toegankelijk zijn.

De juiste hoogte is overigens voor iedereen anders. Mijn advies is om op de rand van het bed te gaan zitten. Uw voeten moeten goed op de vloer staan en u moet zonder veel moeite kunnen opstaan. Vaak is het prettig wanneer de heupen daarbij iets hoger komen dan de knieën.

Een hoog-laagbed gaat nog een stap verder. Daarbij kan het complete bed elektrisch omhoog en omlaag. Dat is bijzonder praktisch wanneer iemand minder gemakkelijk beweegt of verzorging nodig heeft. Het heeft bovendien een voordeel dat vaak wordt vergeten: het opmaken van het bed wordt veel gemakkelijker wanneer u het geheel naar een prettige werkhoogte kunt brengen.

Meer hierover leest u in Wat is het beste seniorenbed?

Het waterbed: een heel ander liggevoel

Waterbedden hebben voor mij een bijzondere geschiedenis, omdat ik aan het begin van mijn loopbaan jarenlang met waterbedden heb gewerkt. Ik heb de enorme populariteit ervan van dichtbij meegemaakt. En hoewel waterbedden tegenwoordig minder vaak worden verkocht dan in de jaren negentig, bestaan er nog steeds mensen die bij niets anders zo prettig liggen.

Een waterbed ondersteunt het lichaam doordat de watermatras zich naar de lichaamsvorm verplaatst. Dat geeft een heel ander liggevoel dan schuim of pocketveren.

Er zijn verschillende uitvoeringen. Bij een hardside waterbed wordt de watermatras op zijn plaats gehouden door een stevige bedombouw. Een softside heeft een zachte omlijsting, waardoor het bed meer op een gewoon bed kan lijken en het in- en uitstappen vaak gemakkelijker gaat. Daarnaast bestaan er lichtere watermatrassen met minder waterinhoud, die voor bepaalde bedconstructies geschikt kunnen zijn.

Waterbed met opengeslagen hoes, zodat de watermatras in de bedombouw zichtbaar is

Maar een waterbed vraagt wel wat meer aandacht. Veel uitvoeringen worden verwarmd en gebruiken daarvoor elektriciteit. Bovendien moet het water behandeld worden om ongewenste bacterie- en gasvorming tegen te gaan. Hoe vaak u conditioner moet toevoegen, hangt af van het product. Bij sommige systemen is dat ieder halfjaar, bij andere jaarlijks. Ook verplaatsen of verhuizen is lastiger dan bij een gewoon matras.

Mijn advies is daarom om een waterbed altijd uitgebreid te proberen voordat u tot aanschaf overgaat.

Meer hierover leest u in mijn artikel over waterbedden en watermatrassen.

Bedden voor kleine slaapkamers: verrassend veel mogelijkheden

Niet iedereen heeft de ruimte voor een groot tweepersoonsbed van 180 of 200 centimeter breed. Gelukkig bestaan er tegenwoordig behoorlijk slimme oplossingen.

Een opklapbed, ook wel kastbed genoemd, kunt u overdag tegen de wand of in een kastconstructie wegklappen. Vooral in een studio of logeerkamer kan dat ontzettend veel ruimte schelen.

Een slaapbank of bedbank combineert zitten en slapen. Ideaal wanneer u af en toe logés ontvangt. Wanneer u er iedere nacht op wilt slapen, zou ik vooral goed kijken naar de kwaliteit van het matras en de ondersteuning. Niet iedere slaapbank is ontworpen voor dagelijks gebruik.

Een hoogslaper biedt ruimte onder het bed voor bijvoorbeeld een bureau of kast. Dat is vooral aantrekkelijk in kleinere slaapkamers en studentenkamers. Let uiteraard op de plafondhoogte, een veilige toegang en een goede valbeveiliging.

Een stapelbed maakt het mogelijk om twee slaapplaatsen boven elkaar te creëren. Vooral in kinderkamers en vakantieverblijven is dat praktisch.

Daarnaast bestaan er onderschuifbedden, waarbij een tweede bed onder het hoofdmatras wordt opgeborgen, en bedden met laden of opbergruimte onder de matras.

Zelf vind ik het vooral belangrijk om bij zulke oplossingen niet alleen naar de ruimtebesparing te kijken. Een bed moet ook gemakkelijk te gebruiken zijn en voldoende comfort bieden. Een ingenieus opklapmechanisme is prachtig, maar u moet er natuurlijk wel goed op kunnen slapen.

Futons, logeerbedden en luchtbedden

Sommige bedden zijn vooral bedoeld voor een bepaalde manier van leven of tijdelijk gebruik.

Een traditionele Japanse futon is bijvoorbeeld een slaapmatras dat op een geschikte ondergrond wordt gelegd en overdag kan worden opgerold en opgeborgen. Dit is iets anders dan de westerse futonbanken met een inklapbaar frame en een dikker matras.

Een logeerbed is meestal een relatief eenvoudig bed dat u tijdelijk kunt neerzetten. Er bestaan vaste, opvouwbare en verrijdbare uitvoeringen.

Een luchtbed wordt vooral gebruikt bij logeerpartijen, kamperen of tijdelijk verblijf. Dat kan voor een paar nachten heel praktisch zijn. Maar bij langdurig gebruik zou ik kritisch kijken naar stabiliteit, temperatuur en ondersteuning. Overigens bestaan er ook uitgebreide luchtmatrassystemen waarbij de druk verstelbaar is. Die moet u niet verwarren met het eenvoudige luchtbed dat u voor een weekendje kamperen oppompt.

Eenpersoonsbed, twijfelaar of tweepersoonsbed: welke maat kiest u?

De breedte van uw bed heeft veel meer invloed op het slaapcomfort dan u misschien denkt. Hoe meer ruimte u heeft om te bewegen, hoe minder snel u hinder ondervindt van de bedrand of de bewegingen van uw partner. De gangbare breedtematen zijn:

Bedtype

Veelvoorkomende breedtes

Eenpersoonsbed

80, 90 of 100 cm

Twijfelaar

120 of 140 cm

Tweepersoonsbed

160, 180 of 200 cm

De meest gebruikelijke lengte is 200 centimeter, maar bedden van 210 en 220 centimeter worden ook veel verkocht. Voor langere mensen vind ik die extra lengte bijzonder prettig.

Mijn persoonlijke richtlijn is om een matras te kiezen dat ongeveer 20 centimeter langer is dan uw lichaamslengte, als de slaapkamer daar voldoende ruimte voor biedt. En neem van mij aan: hoe meer ruimte u in bed heeft, hoe meer comfort dit biedt. Vooral voor ouderen is het fijn om een ruim bed te hebben, omdat het bewegen en terugschuiven lastiger gaat. Een prachtige maat voor ouderen is 100 x 220, of nog mooier en fijner 120 x 200.

Eén groot matras of twee losse?

Wanneer u samen slaapt, is dit een keuze waar ik altijd even bij stilsta. Twee losse matrassen hebben als voordeel dat beide partners hun eigen stevigheid kunnen kiezen. Ook elektrisch verstellen gaat gemakkelijker met twee afzonderlijke bedbodems. Het nadeel is de naad tussen beide matrassen. Bij één groot matras heeft u daar geen last van, maar de stevigheid en ondersteuning moeten dan wel voor beide partners geschikt zijn.

Meer informatie vindt u in De juiste matrasmaat en Twee losse bedden of één geheel bed?

De meest bijzondere en duurste bedden ter wereld

Tot zover de praktische bedden. Maar er bestaan ook exemplaren waarvan ik me eerlijk gezegd afvraag of ze vooral bedoeld zijn om op te slapen of om indruk te maken. Zo zijn er ronde bedden, bedden in de vorm van een auto, enorme hemelbedden en ontwerpen waarbij het lijkt alsof het bed in de lucht zweeft.

Een bijzonder voorbeeld is het Floating Bed van de Nederlandse architect Janjaap Ruijssenaars. Hij presenteerde in 2006 een ontwerp waarbij het bed door magnetische krachten boven de vloer zweeft, op zijn plaats gehouden door staalkabels. De oorspronkelijke richtprijs voor een uitvoering op ware grootte bedroeg ongeveer 1,2 miljoen euro. Dat is nog eens een bijzonder bed.

Maar een van de beroemdste voorbeelden uit de wereld van extreem dure bedden is het Baldacchino Supreme, ontworpen door Stuart Hughes in samenwerking met Italiaanse meubelmakers. Dit rijk versierde hemelbed werd in 2011 aangeboden voor ongeveer 4 miljoen Britse pond, destijds ruim 6 miljoen Amerikaanse dollar. Volgens de makers werd er een enorme hoeveelheid goud in het ontwerp verwerkt. Daarmee behoort het tot de duurste bedontwerpen die ooit in de publiciteit zijn gebracht. Of het in 2026 nog steeds het duurste bed ter wereld is, valt niet betrouwbaar vast te stellen.

Eerlijk gezegd vind ik zulke ontwerpen prachtig om eens te bekijken. Maar of u onder een hemelbed met goud beter slaapt dan in een eenvoudig houten ledikant met een goed matras? Dat betwijfel ik ten zeerste.

Welk soort bed past het beste bij u?

Na bijna veertig jaar in het beddenvak zou ik vooral adviseren om niet direct op de uitstraling van een bed af te gaan. Natuurlijk moet u het mooi vinden. Maar kijk eerst naar de praktische kant.

  • Ruimte: heeft u voldoende ruimte in uw slaapkamer? Kunt u gemakkelijk aan beide kanten van het bed komen?
  • Instaphoogte: is de instaphoogte prettig? Wilt u het hoofd- en voeteneinde kunnen verstellen?
  • Alleen of samen: slaapt u alleen of samen met iemand die misschien een heel andere ondersteuning nodig heeft?
  • Onderhoud en allergie: een bed met veel gestoffeerde onderdelen kan prachtig zijn, maar soms is een eenvoudig houten of metalen ledikant gemakkelijker schoon te houden. Bij mensen met stofallergieën kan dat een aandachtspunt zijn, al is niet iedere gestoffeerde bedbodem daardoor automatisch ongeschikt.
  • Budget: vergeet vooral de bedbodem en het matras niet. U kunt een prachtig bed van duizenden euro's kopen, maar wanneer de ondersteuning niet bij uw lichaam past, heeft u daar weinig aan.

Meer hierover leest u in Een goed bed kopen: waar moet u op letten?

Mijn advies na 38 jaar in het beddenvak

Als ik terugkijk op alle bedden die ik in mijn loopbaan heb gezien, dan vind ik het eigenlijk prachtig hoeveel keuze er tegenwoordig is. Van een eenvoudig ledikant tot een elektrisch verstelbaar seniorenbed en van een klassieke boxspring tot een modern bed dat bijna volledig in een kast verdwijnt. Maar al die mogelijkheden maken het kiezen ook ingewikkelder.

En daarom wil ik u vooral één ding meegeven. Laat u niet uitsluitend verleiden door een prachtige bedombouw, een dik gestoffeerd hoofdbord of een indrukwekkende prijs. Ik heb in mijn loopbaan heel eenvoudige bedden gezien die uitstekend lagen, en bijzonder dure bedden die mij qua ondersteuning behoorlijk tegenvielen.

Een goed bed hoeft helemaal niet ingewikkeld te zijn. Het moet bij uw lichaam passen, voldoende ruimte bieden, gemakkelijk te gebruiken zijn en goed samenwerken met uw matras en hoofdkussen. Dat is uiteindelijk veel belangrijker dan de naam die een fabrikant eraan geeft.

U koopt een bed natuurlijk ook omdat u het mooi vindt. Maar u slaapt er iedere nacht op, en juist daarom zou het ligcomfort altijd op de eerste plaats moeten komen. Dat is misschien wel de belangrijkste les die ik in al die jaren in het beddenvak heb geleerd.

Bronnen en verdere informatie

De praktische adviezen over ondersteuning, bedbodems en gebruiksgemak zijn mede gebaseerd op mijn eigen jarenlange ervaring in de beddenbranche. De genoemde prijzen van bijzondere bedden zijn historische vraagprijzen en geen actuele marktwaarderingen.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een boxspring en een gewoon bed?

Een boxspring heeft meestal een gestoffeerde onderbouw waarop een matras wordt geplaatst. Bij een traditioneel model bevat die onderbouw een verend systeem. Een gewoon ledikant heeft een aparte bedombouw waarin bijvoorbeeld een lattenbodem, schotelbodem of spiraalbodem ligt. Beide kunnen uitstekend slaapcomfort bieden.

Hoe breed is een twijfelaar?

Een twijfelaar is meestal 120 of 140 centimeter breed. De maat 120 centimeter is prettig voor één persoon die wat ruimer wil liggen. Met twee personen is 140 centimeter mogelijk, maar voor dagelijks samen slapen vinden veel mensen 160 of 180 centimeter comfortabeler.

Hoe noem je een bed van 200 × 200 cm?

Een bed van 200 × 200 centimeter wordt meestal een extra breed tweepersoonsbed genoemd. Soms gebruiken winkels ook de termen super kingsize of kingsize XL. Deze benamingen zijn niet overal hetzelfde, dus controleer altijd de werkelijke afmetingen.

Wat is een Frans bed?

In een gewone slaapkamer wordt met een Frans bed vaak een relatief smal tweepersoonsbed bedoeld, bijvoorbeeld van 140 centimeter breed. In campers en caravans heeft de term meestal een specifiekere betekenis: een bed dat in de lengterichting langs een wand staat, vaak met een afgeschuinde of afgeronde hoek aan het voeteneinde om ruimte te besparen.

Wat is een bekend Nederlands beddenmerk?

Bekende Nederlandse beddenmerken zijn bijvoorbeeld Auping, Pullman en Eastborn. Deze merken hebben ieder hun eigen geschiedenis en assortiment. Dat een merk bekend is, zegt overigens nog niet of een bepaald bed of matras voor u de beste keuze is.

Wat is het duurste bed ter wereld?

Een van de duurste ooit gepresenteerde bedden is het Baldacchino Supreme, dat in 2011 werd aangeboden voor ongeveer 4 miljoen Britse pond. Het bed bevatte volgens de ontwerpers grote hoeveelheden goud. Een betrouwbaar actueel overzicht waarmee het duurste bed van 2026 kan worden vastgesteld, is niet beschikbaar.

Over de auteur

Chris Nederhorst – Matrasontwerper en onafhankelijk specialist in koud- en traagschuim. 38 jaar vakkennis en ervaring in het beddenvak, waarvan 28 jaar als matrasproducent. Meer over Chris