Dit artikel verscheen oorspronkelijk naar aanleiding van de matrassentest van de Consumentenbond in 2015. In oktober 2026 heb ik het opnieuw bekeken en inhoudelijk herschreven, met de kennis en inzichten van nu. De testmethoden zijn in de tussentijd veranderd. Mijn kritiek van destijds moet daarom vooral worden gelezen als een terugblik, maar een aantal van mijn vragen vind ik ook vandaag nog relevant.
Een matras van €149 kreeg in 2015 van de Consumentenbond het predicaat ‘Beste Koop’. Ik weet nog dat ik met verbazing naar die uitslag keek. Niet omdat een goedkoop matras onmogelijk goed kan zijn, maar omdat ik mij afvroeg wat zo'n predicaat een consument nu eigenlijk vertelt.
Want wanneer is een matras goed? Als het goedkoop is? Als het jarenlang meegaat? Als het voldoende ondersteuning biedt? Of vooral wanneer iemand er prettig op ligt en goed op slaapt?
Ik werk inmiddels 38 jaar in het beddenvak, waarvan 28 jaar als matrasproducent. In die jaren heb ik duizenden mensen gesproken over hun matrassen, hun slaapervaringen en de klachten die ze ondervinden. Eén ding is mij daarbij steeds duidelijker geworden: wat voor de één een uitstekend matras is, kan voor een ander juist helemaal verkeerd uitpakken.
Dat maakt het objectief testen van matrassen bijzonder ingewikkeld.
Laat ik vooropstellen dat ik het waardeer dat de Consumentenbond matrassen onderzoekt. Onafhankelijke vergelijkingen kunnen consumenten helpen bij een aankoop waar ze vaak weinig technische kennis van hebben. Maar juist omdat zo veel mensen op die testresultaten vertrouwen, vind ik het belangrijk om kritisch te kijken naar wat er precies wordt gemeten en welke conclusies daaraan worden verbonden.
Beste Koop is niet hetzelfde als Beste uit de Test
Mijn grootste verbazing in 2015 betrof het predicaat ‘Beste Koop’, dat destijds werd toegekend aan een IKEA-matras van €149.

Het testresultaat van de Ikea Morgedal in de matrassentest van 2015.
Op zichzelf hoeft daar niets mis mee te zijn. Een goedkoop matras kan binnen zijn prijsklasse een uitstekende aankoop zijn. En een duur matras is zeker niet automatisch beter.
Toch zie ik een belangrijk verschil tussen een product dat gunstig geprijsd is en een product dat voor een bepaalde persoon de beste keuze vormt.
De Consumentenbond maakt dat onderscheid zelf ook. ‘Beste Koop’ staat voor een goede prijs-kwaliteitverhouding. ‘Beste uit de Test’ verwijst naar de hoogste kwaliteitsscore binnen de onderzochte producten.
Die uitleg is duidelijk. Maar mijn vraag is hoeveel consumenten zich dat verschil realiseren.
In mijn gesprekken met klanten merkte ik regelmatig dat mensen vooral naar het predicaat keken. Een matras dat als ‘Beste Koop’ werd gepresenteerd, werd al snel gezien als een matras waarmee je eigenlijk niet verkeerd kon zitten.

En daar zit mijn bezwaar. Niet bij het predicaat zelf, maar bij de betekenis die consumenten eraan kunnen geven.
Want ook een matras met een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding moet nog altijd passen bij iemands lichaamsbouw, gewicht, slaaphouding en persoonlijke voorkeuren.

Een testwinnaar is daarmee nog niet automatisch het beste matras voor u.
Waarom materialen zo belangrijk zijn
Een ander punt waar ik in 2015 moeite mee had, was de beperkte aandacht die naar mijn indruk werd besteed aan de eigenschappen van de gebruikte materialen.
Als matrasproducent kijk ik natuurlijk anders naar een matras dan iemand die uitsluitend het eindproduct beoordeelt. Ik wil weten welke schuimsoorten zijn gebruikt, hoe de verschillende lagen samenwerken, welke veerkracht ze bieden en hoe het materiaal zich na jarenlang gebruik zal gedragen.
Neem bijvoorbeeld koudschuim.
Er bestaan grote verschillen tussen koudschuimen, onder meer in soortelijk gewicht, celstructuur, veerkracht en weerstand tegen blijvende vervorming. Een hoogwaardig HR-koudschuim is niet zomaar vergelijkbaar met een eenvoudige polyetherkwaliteit.
Ook binnen traagschuim en latex bestaan aanzienlijke verschillen.
Bij schuim zegt het soortelijk gewicht vaak iets over de hoeveelheid materiaal die is gebruikt en kan het een aanwijzing geven voor de te verwachten duurzaamheid. Maar een hoger soortelijk gewicht betekent niet automatisch dat een matras beter ligt of voor iedereen geschikter is. Daarvoor spelen meer eigenschappen een rol.
Het gaat uiteindelijk om de combinatie van materialen, de opbouw van het matras en de manier waarop die op het lichaam reageren.
Ook de matrastijk verdient aandacht. Een gebreide hoes kan anders rekken en meebewegen dan een geweven hoes. Materialen zoals katoen, polyester en lyocell hebben verschillende eigenschappen als het gaat om vochtopname, drooggedrag en huidgevoel.
Die verschillen zijn niet voor iedereen even belangrijk, maar ze kunnen wel degelijk invloed hebben op het slaapcomfort.
Mijn overtuiging is daarom dat je een matras niet alleen moet beoordelen op wat het tijdens een mechanische test laat zien, maar ook op hoe en waarvan het is gemaakt.
Wat mij destijds opviel aan de testcriteria
In de oudere matrassentests werden eigenschappen zoals gewicht, hanteerbaarheid en geur meegewogen. De manier waarop dat gebeurde, riep bij mij vragen op.
Het gewicht van een matras is daar een goed voorbeeld van.
Een licht matras is gemakkelijker op te tillen en te verplaatsen. Dat is prettig, zeker voor mensen die moeite hebben met zware voorwerpen. Maar een zwaarder matras hoeft kwalitatief helemaal niet minder goed te zijn.
Vooral bij schuimmatrassen kan een hoger gewicht juist samenhangen met het gebruik van meer of dichter schuimmateriaal.
Ook de dikte speelt een rol. Een dikker matras heeft vaak meer ruimte voor verschillende comfort- en ondersteuningslagen. Dat kan voordelen bieden, al is een dik matras op zichzelf natuurlijk geen garantie voor beter slaapcomfort.
Wanneer een matras punten verliest doordat het zwaarder is, moet je dus goed kijken hoe zwaar dat onderdeel in het eindoordeel meetelt.
Hetzelfde geldt voor handgrepen.
Handgrepen kunnen handig zijn bij het verplaatsen of draaien van een matras. Maar niet ieder matras is bedoeld om volledig te worden omgekeerd. Sommige matrassen hebben een specifieke boven- en onderzijde.
Dan zijn handgrepen veel minder belangrijk dan bij een matras dat regelmatig gekeerd moet worden.
En voor het opmaken van een bed hebben handgrepen naar mijn ervaring nauwelijks meerwaarde. U moet het matras immers nog steeds kunnen optillen om het hoeslaken goed aan te brengen.
Ook geur werd vroeger beoordeeld. Dat vond ik als algemene kwaliteitsmaatstaf lastig, omdat geurbeleving behoorlijk persoonlijk is. Wel vind ik dat eventuele emissies van schadelijke stoffen serieus en afzonderlijk moeten worden onderzocht. Dat is iets anders dan beoordelen of iemand een geur aangenaam vindt.
Overigens zijn verschillende van deze testonderdelen in de loop der jaren aangepast of verdwenen. Het zou niet terecht zijn om de huidige test daarop af te rekenen.
Wat is er in 2026 veranderd?
Toen ik dit artikel opnieuw bekeek, heb ik ook gekeken naar de manier waarop de Consumentenbond tegenwoordig matrassen onderzoekt.
Daarin zijn duidelijke verbeteringen zichtbaar.
De bond laat matrassen onderzoeken door een gespecialiseerd, onafhankelijk laboratorium. Er wordt onder andere gekeken naar lichaamsondersteuning, drukverdeling, veerkracht, vochtdoorlatendheid en levensduur.
Voor de lichaamsondersteuning worden verschillende lichaamstypen gebruikt. Dat vind ik een belangrijke ontwikkeling, omdat lichaamsbouw en gewicht veel invloed hebben op de manier waarop iemand op een matras ligt.
Ook de materialen krijgen tegenwoordig aandacht. Matrassen worden opengemaakt om de opbouw te bekijken, de verschillende lagen te meten en onder andere de dichtheid van het schuim vast te stellen.
Dat zijn zaken die ik in mijn oorspronkelijke kritiek graag nadrukkelijker onderzocht zag worden.
De bond geeft inmiddels bovendien uitleg over de selectie van matrassen. Van grote, veelverkochte merken worden doorgaans meer modellen getest dan van kleinere merken.
Ik vind het goed dat die werkwijze wordt toegelicht.
Toch blijft er voor mij een wezenlijke beperking bestaan. Ook een uitgebreide laboratoriumtest kan nooit volledig voorspellen hoe één specifiek persoon gedurende vele nachten op een bepaald matras zal slapen.
En dat is uiteindelijk wel waar het om draait.
Kun je met een test bepalen hoe lekker iemand slaapt?
De Consumentenbond heeft in het verleden ook een interessante praktijkproef uitgevoerd waarbij twaalf mensen in een hotel op een goedkoop en een duurder matras sliepen.
Zes proefpersonen gaven de voorkeur aan het goedkope matras en zes aan het duurdere.
Een interessante uitslag, maar wat zegt die precies?
Allereerst laat het zien dat een duurder matras niet automatisch prettiger ligt. Daar ben ik het volledig mee eens.
Maar ik heb ook vragen bij de betekenis van zo'n korte proef.
Een nieuwe slaapomgeving, een ander hoofdkussen, een afwijkende bedbodem of simpelweg een slechte nacht kunnen de slaapervaring beïnvloeden. Ook kan het ene matras voor een proefpersoon net iets te stevig zijn en het andere juist wat te zacht.
Daar komt bij dat wennen aan een nieuw matras tijd kan kosten. Zeker wanneer iemand jarenlang op een heel ander type matras heeft geslapen.
En wat zegt één nacht over het comfort na drie maanden, of over de ondersteuning na vijf jaar?
Dat zijn vragen waar zo'n praktijkproef geen antwoord op geeft. Dat hoeft ook niet, zolang duidelijk is wat de uitkomst wel en niet bewijst.
Wat ik vooral interessant vind aan deze proef, is dat de meningen precies verdeeld waren. De ene persoon vond het goedkope matras prettiger, terwijl de ander juist het duurdere matras verkoos.
Dat verschil tussen mensen herken ik onmiddellijk uit mijn eigen praktijk.
Ook certificeringen en service verdienen aandacht
Bij het beoordelen van een matras kijk ik graag verder dan alleen ondersteuning en comfort.
Ik wil bijvoorbeeld weten of de gebruikte materialen op schadelijke stoffen zijn onderzocht. Certificeringen zoals OEKO-TEX STANDARD 100 en CertiPUR kunnen daarbij nuttige informatie geven, afhankelijk van wat er precies gecertificeerd is.
Een certificaat betekent overigens niet automatisch dat een matras goed ligt of lang meegaat. Verschillende certificeringen onderzoeken verschillende eigenschappen.
Het is dus belangrijk te weten wat een keurmerk daadwerkelijk garandeert.
Daarnaast zijn de garantievoorwaarden, de kwaliteit van de service en de mogelijkheid om thuis proef te slapen voor consumenten bijzonder waardevol.
Wat gebeurt er bijvoorbeeld wanneer een matras na enkele weken toch niet blijkt te bevallen? Kan de stevigheid worden aangepast? Kan het matras worden omgeruild? En wat zijn de voorwaarden?
Dat zijn geen technische eigenschappen van het matras, maar ze kunnen wel een groot verschil maken tussen een geslaagde aankoop en een teleurstelling.
De Consumentenbond geeft zelf aan dat service lastig objectief te vergelijken is. Dat begrijp ik. Toch zou ik consumenten aanraden deze onderwerpen nadrukkelijk mee te nemen bij hun keuze.
Mijn advies: gebruik de matrassentest als hulpmiddel, niet als eindbeslissing
Als ik terugkijk op mijn oorspronkelijke artikel uit 2015, begrijp ik mijn verbazing van destijds nog steeds. Tegelijkertijd zie ik dat de Consumentenbond de testmethoden in de jaren daarna op verschillende punten heeft verbeterd.
Dat verdient erkenning.
Ik blijf het belangrijk vinden dat consumenten begrijpen wat een testresultaat betekent. Een goede score zegt iets over de onderzochte eigenschappen van een matras. Maar daarmee weet u nog niet of datzelfde matras ook voor uw lichaam en persoonlijke slaapbehoeften de juiste keuze is.
In mijn 38 jaar in het beddenvak heb ik heel wat mensen ontmoet die uitstekend sliepen op een betrekkelijk eenvoudig matras. Maar ik heb ook mensen gesproken die op een kostbaar matras nauwelijks een goede nachtrust konden vinden.
Andersom komt natuurlijk net zo goed voor.
Mijn advies is daarom om bij het kopen van een matras niet alleen naar de prijs, het merk of een testpredicaat te kijken. Verdiep u ook in de gebruikte materialen, kies een stevigheid die bij uw lichaam past en neem de tijd om verschillende matrassen uit te proberen.
En als het mogelijk is, probeer het matras dan gedurende meerdere weken thuis, onder uw eigen slaapomstandigheden.
Een laboratoriumtest kan veel nuttige informatie opleveren. Maar uiteindelijk bent u degene die iedere nacht op het matras moet slapen.
En wat mij betreft is dat nog altijd de belangrijkste test.